ਜਲੰਧਰ:ਕੰਵਲਜੀਤ ਸਿੰਘ ਮੱਕੜ – ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ / ਹਿਊਸਟਨ / ਬੈੰਗਲੌਰ –ਭਾਰਤ ਦੇ ਵਿਗਿਆਨਕ ਅਤੇ ਅੰਤਰਿਕਸ਼ ਖੇਤਰ ਲਈ ਇੱਕ ਹੋਰ ਮਾਣ ਵਾਲਾ ਪਲ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਹੈ। ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਕਨਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਤੋਂ ਸਬੰਧਤ ਅਤੇ ISRO ਅਤੇ NASA ਦੀ ਸਾਂਝੀ ਮਿਸ਼ਨ ਤਹਿਤ ਚੁਣੇ ਗਏ ਭਾਰਤੀ ਅੰਤਰਿਕਸ਼ ਯਾਤਰੀ ਸ਼ੁਭਾਂਸ਼ੁ ਸ਼ੁਕਲਾ ਨੇ ਇੰਟਰਨੇਸ਼ਨਲ ਸਪੇਸ ਸਟੇਸ਼ਨ (ISS) ‘ਤੇ ਸਫਲ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਕੇ ਇਤਿਹਾਸ ਰਚ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਉਹ ISS ‘ਤੇ ਪਹੁੰਚਣ ਵਾਲੇ ਗਿਣਤੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਹਨ, ਅਤੇ ਸਵਦੇਸ਼ੀ ਤਕਨੀਕ ਨਾਲ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਮਾਡਿਊਲ ‘ਵੈਦਿਕ-1’ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਗਏ ਹਨ ਜੋ ਕਿ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਆਪਣੀ ਅੰਤਰਿਕਸ਼ ਲੈਬ ਦੀ ਨੀਂਹ ਰੱਖੇਗਾ।
ਸ਼ੁਭਾਂਸ਼ੁ ਸ਼ੁਕਲਾ ਦੀ ਯਾਤਰਾ: ਇੱਕ ਦ੍ਰਿੜ਼ ਇਰਾਦੇ ਦੀ ਕਹਾਣੀ
ਸ਼ੁਭਾਂਸ਼ੁ ਦਾ ਜਨਮ 1989 ਵਿੱਚ ਕਨਪੁਰ ਦੇ ਇੱਕ ਮਧਯਮ ਵਰਗ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪੜ੍ਹਾਈ IIT ਬੰਬਈ ਤੋਂ ਕੀਤੀ, ਫਿਰ ISRO ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਉੱਚ ਪਦ ‘ਤੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। 2022 ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ NASA-ISRO ਗਗਨ ਯਾਤਰਾ ਮਿਸ਼ਨ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਅਮਰੀਕਾ, ਰੂਸ ਅਤੇ ਬੈੰਗਲੌਰ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਕੇਂਦਰਾਂ ‘ਚ ਹੋਈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮਾਨਵ-ਸਬੰਧਤ ਮਿਸ਼ਨ ਲਈ ਸਿਖਲਾਈ ਦੇ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਵਾਤਾਵਰਣ, ਮਾਇਕ੍ਰੋਗ੍ਰੈਵਿਟੀ, ਤਕਨੀਕੀ ਸੰਚਾਰ ਅਤੇ ਬਚਾਅ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ‘ਤੇ ਮਹਾਰਤ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ।
ਇਤਿਹਾਸਕ ਮਿਸ਼ਨ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ
ਮਿਸ਼ਨ ਨਾਮ: Indo-US Orbital Collaboration Mission (IUOC-1)
ਲਾਂਚ ਸਥਾਨ: ਕੇਨੇਡੀ ਸਪੇਸ ਸੈਂਟਰ, ਫਲੋਰਿਡਾ
ਮਕਸਦ: ਮਾਇਕ੍ਰੋਗ੍ਰੈਵਿਟੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਜੀਵ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਰਸਾਇਣ ਤਕਨੀਕਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ
ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਯੋਗਦਾਨ: ਭਾਰਤੀ ਤਕਨੀਕ ਨਾਲ ਤਿਆਰ ‘ਵੈਦਿਕ-1’ ਮਾਡਿਊਲ ਦੀ ISS ’ਤੇ ਟੈਸਟਿੰਗ
ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਤੋਂ ਮਿਲ ਰਹੀ ਸ਼ਲਾਘਾ
ਜਦੋਂ ISS ‘ਤੇ ਸ਼ੁਭਾਂਸ਼ੁ ਨੇ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ‘ਭਾਰਤ ਮਾਤਾ ਕੀ ਜੈ’ ਦੇ ਨਾਅਰੇ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਦੋਸਤਾਂ ਨੂੰ ਸੰਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ, ਤਾਂ ਇਹ ਪਲ ਭਾਰਤੀ ਟੀਵੀ ਤੇ ਲਾਈਵ ਦਿਖਾਇਆ ਗਿਆ। ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਨੇ ਵੀ ਇਸ ਉਪਲਬਧੀ ‘ਤੇ ਟਵੀਟ ਕਰਕੇ ਕਿਹਾ:
ਸ਼ੁਭਾਂਸ਼ੁ ਸ਼ੁਕਲਾ ਨੇ ਨਾ ਸਿਰਫ ISS ‘ਤੇ ਕਦਮ ਰਖਿਆ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਭਾਰਤ ਦੇ ਅੰਤਰਿਕਸ਼ ਸੁਪਨੇ ਨੂੰ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਉਚਾਈ ‘ਤੇ ਲਿਜਾਇਆ ਹੈ। ਇਹ ਨਵੀਂ ਪੀੜ੍ਹੀ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਦਾ ਸਰੋਤ ਬਣੇਗਾ।”
ਭਵਿੱਖ ਦੀ ਯੋਜਨਾ
ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਲਕੜ ISRO ਦੇ ‘ਗਗਨਯਾਨ’ ਮਿਸ਼ਨ ਤੋਂ ਪਰੇ ਆਪਣੀ ਸਵਦੇਸ਼ੀ ਅੰਤਰਿਕਸ਼ ਲੈਬ ਬਣਾਉਣ ਵੱਲ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਪੂਰੀ ਯੋਜਨਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਭਾਂਸ਼ੁ ਵਰਗੇ ਯੁਵਕਾਂ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਕੇਂਦਰੀ ਰਹੇਗੀ।
