ਜੋਹਾਨਸਬਰਗ : ਚੀਨੀ ਟੀਵੀ ‘ਤੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਪੀਰੀਅਡ ਡਰਾਮਾ ਨੇ ਅਫਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਲੱਖਾਂ ਗਧਿਆਂ ਦੀ ਚੋਰੀ ਅਤੇ ਬੇਰਹਿਮੀ ਨਾਲ ਹੱਤਿਆ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕੀਤੀ। ਇਕ ਮੀਡੀਆ ਰਿਪੋਰਟ ‘ਚ ਇਹ ਗੱਲ ਕਹੀ ਗਈ ਹੈ। ਇਹ ਸਭ ਉਦੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਜਦੋਂ ਸ਼ੋਅ ‘ਐਮਪ੍ਰੇਸ ਇਨ ਦ ਪੈਲੇਸ’ ਦੇ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਕਾਂ ਨੇ ਰਵਾਇਤੀ ਚੀਨੀ ਦਵਾਈ ਇਜਿਆਓ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕੁਲੀਨ ਪਾਤਰਾਂ ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ, ਜੋ ਕਿ ਗਧੇ ਦੀ ਚਮੜੀ ਤੋਂ ਬਣੀ ਹੈ। VOA ਨੇ ਸਾਈਮਨ ਪੋਪ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੱਤਾ, ਜੋ ਯੂਕੇ ਸਥਿਤ ਚੈਰਿਟੀ ਦ ਡੰਕੀ ਸੈਂਚੂਰੀ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਕੀ ਹੈ Ijiao ?
ਪੋਪ ਨੇ ਵੀਓਏ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, ‘ਇਹ ਸਭ (ਚੀਨੀ) ਸ਼ਾਹੀ ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਦਿਨ ਦੇ ਇੱਕ ਨਿਸ਼ਚਤ ਸਮੇਂ ਅਦਾਲਤ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਕਹਿੰਦੀਆਂ ਸਨ, ‘ਆਓ ਕੁਝ ਇਜਿਆਓ ਲੈਂਦੇ ਹਾਂ’। ਇਜਿਆਓ ਨੂੰ ਡੰਕੀ ਗਲੂ (Donkey Glue) ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਸੁੰਦਰਤਾ ਲਈ ਦਵਾਈ ਜਾਂ ਟੌਨਿਕ ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਚੀਨ ਕੋਲ ਨਹੀਂ ਹਨ ਲੋੜੀਂਦੇ ਗਧੇ
ਸਮੱਸਿਆ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਚੀਨ ਕੋਲ ਮੰਗ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਹੋਣ ਲਈ ਲੋੜੀਂਦੇ ਗਧੇ ਨਹੀਂ ਸਨ। ਇਸ ਲਈ ਚੀਨੀਆਂ ਨੇ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਗਧਿਆਂ ਨੂੰ ਲੱਭਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ, ਜਿੱਥੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਮਾਲੀ ਤੋਂ ਜ਼ਿੰਬਾਬਵੇ ਤਕ ਤਨਜ਼ਾਨੀਆ ਤਕ ਪੇਂਡੂ ਭਾਈਚਾਰਿਆਂ ਦੁਆਰਾ ਖੋਤੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਵੇਚਣ ਤੋਂ ਕੀਤੀ ਨਾਂਹ ਤਾਂ ਚੋਰੀਆਂ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਏ
ਵੀਓਏ ਨੇ ਆਪਣੀ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜਦੋਂ ਸਥਾਨਕ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਗਧਿਆਂ ਨੂੰ ਵੇਚਣ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਚੋਰੀ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਈ। ਇਸ ’ਤੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕੀਮਤੀ ਗਧਿਆਂ ਦੀ ਖੱਲ (ਖੱਲ) ਉਤਾਰ ਕੇ ਵੇਲਡ ’ਤੇ ਸੜਨ ਲਈ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ।
ਇਜਿਆਓ ਦੇ ਉਤਪਾਦਨ ਅਤੇ ਮੰਗ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਚੀਨ ਨੂੰ ਸਾਲਾਨਾ ਲਗਭਗ 5 ਮਿਲੀਅਨ ਗਧਿਆਂ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੈ।
ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਲਗਭਗ 20 ਲੱਖ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਆਪਣੀ ਪਸ਼ੂ ਆਬਾਦੀ ਤੋਂ ਆਉਂਦੇ ਹਨ।
ਬਾਕੀ 30 ਲੱਖ ਜਾਂ ਇਸ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਦਰਾਮਦ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਅਫਰੀਕੀ ਦੇਸ਼ ਨੇ ਗਧਿਆਂ ਦੇ ਕਤਲ ਅਤੇ ਬਰਾਮਦ ‘ਤੇ ਲਗਾਈ ਪਾਬੰਦੀ
ਤਨਜ਼ਾਨੀਆ ਨੇ ਪਿਛਲੇ ਮਹੀਨੇ ਚਮੜੇ ਦੇ ਵਪਾਰ ਲਈ ਗਧਿਆਂ ਦੇ ਕਤਲੇਆਮ ‘ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਲਗਾ ਦਿੱਤੀ ਸੀ, ਇਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹੋਏ ਕਿ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਗਧਿਆਂ ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਖਤਮ ਹੋਣ ਦੇ ਜੋਖਮ ‘ਤੇ ਹੈ। ਨਾਈਜੀਰੀਆ ਸਮੇਤ ਹੋਰ ਅਫਰੀਕੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੇ ਵੀ ਗਧਿਆਂ ਦੇ ਕਤਲ ਜਾਂ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੇ ਨਿਰਯਾਤ ‘ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਲਗਾ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।
‘ਸਾਡੇ ਗਧੇ ਵਿਕਰੀ ਲਈ ਨਹੀਂ’
ਪੋਪ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਮੈਨੂੰ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਚੀਨ, ਖਾਸ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਅਫਰੀਕਾ ਤੋਂ ਜੋ ਸੰਦੇਸ਼ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਉਹ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਸਾਡੇ ਗਧੇ ਇੰਨੀ ਕੀਮਤੀ ਸੰਪੱਤੀ ਹਨ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਚਮੜੀ ਕੱਢ ਕੇ ਦਵਾਈ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਚੀਨ ਭੇਜੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ,” ਪੋਪ ਨੇ ਕਿਹਾ। ਸਾਡੇ ਗਧੇ ਵਿਕਣ ਲਈ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਉਸਨੇ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮਹਾਂਦੀਪ ‘ਤੇ ਚੀਨ ਦਾ ਆਰਥਿਕ ਦਬਦਬਾ ਅਤੇ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਵਿੱਚ ਵੱਡੇ ਨਿਵੇਸ਼ ਨੇ ਦੂਜੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਵਪਾਰ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਪਿੱਛੇ ਹਟਣ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ।
– ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਸਿਰਫ਼ ਦੋ ਲਾਇਸੰਸਸ਼ੁਦਾ ਬੁੱਚੜਖਾਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ 12,000 ਗਧਿਆਂ ਦੇ ਕਤਲੇਆਮ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
– ਹੁਣ ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਤੋਂ ਗਧਿਆਂ ਦੀ ਤਸਕਰੀ ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਇੱਕ ਛੋਟੇ ਪਹਾੜੀ ਰਾਜ ਲੇਸੋਥੋ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।
– ਗ੍ਰੇਸ ਡੀ ਲੈਂਗ, ਨੈਸ਼ਨਲ ਕਾਉਂਸਿਲ ਫਾਰ ਦ ਪ੍ਰੀਵੈਂਸ਼ਨ ਆਫ਼ ਕਰੂਏਲਟੀ ਟੂ ਐਨੀਮਲਜ਼ ਇਨ ਸਾਊਥ ਅਫਰੀਕਾ (ਐਨਐਸਪੀਸੀਏ) ਦੇ ਇੱਕ ਇੰਸਪੈਕਟਰ ਨੇ ਵੀਓਏ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ: ‘ਸਾਨੂੰ ਯਕੀਨ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਲਿੰਕ ਕੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਇਸਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਲੇਸੋਥੋ ਨਾਲੋਂ ਸ਼ਾਇਦ ਆਸਾਨ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।’
ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, “ਅਸੀਂ ਲੈਸੋਥੋ ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰ ਨਾਲ ਮੀਟਿੰਗਾਂ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਉਹ ਵੀ ਜਾਂਚ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।” ਇਹ ਚੀਨੀ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਗੋਦਾਮਾਂ ਅਤੇ ਹਵਾਈ ਅੱਡੇ ‘ਤੇ ਲੁਕਣ ‘ਤੇ ਵੀ ਰੋਕ ਲਗਾ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਜਦੋਂਕਿ ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੀ ਢੋਆ-ਢੁਆਈ ਦੇ ਦੋਸ਼ ਹੇਠ ਸਥਾਨਕ ਅਪਰਾਧੀਆਂ ਨੂੰ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਕਰਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਮੁਕੱਦਮਾ ਚਲਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।
